[Lees voor je deze blog leest aub het stuk over De Kubus van De Block]

De Block raakt met zijn observatie uit 1975 (!) aan iets wat mijns inziens in het 21e-eeuwse onderwijs, waarin rendementscijfers en slagingspercentages soms centraal lijken te staan, niet uit het oog verloren mag worden. Namelijk dat andere, niet toetsgebonden, doel van het onderwijs: het vormingsaspect.

Nee, hiermee probeer ik niet religie weer de schoolbank in te krijgen, maar plaats ik de leerling (en daarmee het onderwijs) midden in de maatschappij. Daar vindt een wisselwerking plaats. Onze leerlingen worden niet alleen gevormd door de samenleving waarin ze opgroeien, door hun groei helpen ze mee die samenleving vorm te geven. Het onderwijs dat wij hen bieden dient hierbij aan te sluiten. Daarnaast dient het onderwijs hen natuurlijk te stimuleren zich te ontwikkelen En hen te helpen zichzelf te worden en hun talenten te ontdekken. Hen uit te dagen.

Maar wat heeft de leerling van nu nodig om in deze gedigitaliseerde samenleving te kunnen functioneren, succesvol te kunnen zijn? Als het goed is, matcht het antwoord op die vraag met het antwoord op de vraag wat de school zich met haar onderwijs ten doel stelt. Wat voor leerling wil de school, met andere woorden, afleveren? Als dat antwoord helder is, dient een school die zichzelf en haar leerlingen serieus neemt kritisch te kijken naar het onderwijs dat ze aanbiedt. Is dat onderwijs dusdanig ingericht dat de leerlingen ruim de kans en begeleiding krijgen hun eigen kracht te ontdekken en te leren gebruiken, zodat de leerlingen die  afgeleverd worden inderdaad aan dat ideaalplaatje voldoen?

Mijn vrees is van niet. We geven, zo blijkt uit o.a. literatuur van Feiman-Nemser (1983, Learning to teach) en Wubbels (1992, Taking account of student teachers’ preconceptions), maar ook uit verhalen die ik van studenten hoor, vaak les op de manier waarop wij zelf ook les gehad hebben. Onze leerlingen worden soms nog te weinig gestimuleerd te ontdekken wie ze zijn en bereiden we ook nog eens voor op een wereld die soms al tien, twintig jaar niet meer bestaat.

Dat kan toch nooit de bedoeling zijn?

Aernout Casier, 08-01-2013